04-02-2016 - Collectieve rechten zijn voor veel ontwerpers een verborgen inkomstenbron. Wat zijn collectieve rechten en wie kan er aanspraak op maken?

Collectieve auteursrechten zijn rechten die niet individueel door makers kunnen worden uitgeoefend. Deze rechten worden geïnd bij onder andere bibliotheken, bedrijven en kabelmaatschappijen. Zij betalen voor het uitlenen, kopiëren en uitzenden van auteursrechtelijk beschermd materiaal. Pictoright verdeelt dit weer onder de beeldmakers die daar recht op hebben. Ook werk dat in opdracht is gemaakt en waar de opdrachtgever al dan niet voor heeft betaald, valt in beginsel onder deze regelingen. Veel ontwerpers en illustratoren komen voor collectieve rechtenvergoedingen in aanmerking, maar hebben zich (nog) niet bij Pictoright aangemeld. Meld je je aan dan kan je met terugwerkende kracht van vijf jaar aanspraak maken op collectieve rechtenvergoedingen.

Welke werken?

Wordt je werk gepubliceerd in boeken (ook educatief), kranten of tijdschriften, uitgezonden via televisie of uitgeleend door bibliotheken, dan kom je mogelijk in aanmerking voor deze collectieve vergoedingen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan boekomslagen en -binnenwerk, tijdschriftontwerp, illustraties, infographics en foto's in boeken, tijdschriften, kranten, decors, kostuums, leaders en bumpers voor televisie, (kunst)werken die in televisieprogramma's worden gebruikt of vertoond of cd- en dvd-hoesjes.

Aanmelden

Aanmelden kost niets en kan al snel wat opleveren. Om de auteursrechten beter te kunnen beschermen vraagt Pictoright om overdracht van de collectieve rechten. De overdracht heeft geen invloed op de dagelijkse praktijk of de relatie met opdrachtgevers. Het gaat uitsluitend om de collectieve rechten zoals leenrecht, kabel- en televisierecht en repro- en thuiskopierecht, die collectief door Pictoright worden geïnd als vergoeding voor het uitlenen, uitzenden of kopiëren van het werk. De primaire rechten blijven dus ongemoeid en blijven van de makers. Ontwerpers en illustratoren kunnen gewoon zelf afspraken maken over gebruik van het ontwerp, licenties, hergebruik, enzovoorts. Veel andere auteursrechtenorganisaties hebben hun leden al eerder om overdracht gevraagd. Nu het auteursrecht steeds meer in de knel raakt onder druk van uitgevers, producenten, omroepen en kabelmaatschappijen, die regelmatig ook (een deel van) de collectieve rechten opeisen, heeft ook Pictoright hiertoe besloten. De overdracht is puur bedoeld voor de bescherming van de rechten van de makers en is bovendien niet onomkeerbaar: op verzoek worden de rechten gewoon weer teruggegeven. Deze aansluitings-overeenkomst wordt volledig gesteund door de BNO en DuPho. Formulieren zijn te downloaden via de website van Pictoright. Weet je niet zeker of je voor vergoeding in aanmerking komt, neem dan eerst contact op met Pictoright (020-589 18 40). Uiteraard kun je ook contact opnemen met de BNO (Anouk Siegelaar, anouk@bno.nl).

www.pictoright.nl

Pictoright, Auteursrecht, Collectieve rechten